Wzór faktury bez VAT: jak wystawić fakturę jako podatnik zwolniony
Wzór faktury bez VAT to faktura, na której nie ma stawki ani kwoty podatku, bo sprzedawca korzysta ze zwolnienia z VAT. Wystarczą dane stron, numer, data, opis sprzedaży, cena i kwota do zapłaty. Poniżej znajdziesz gotowy przykład, listę pól i zasady KSeF obowiązujące w 2026 roku.
Co musi zawierać faktura bez VAT przy zwolnieniu podmiotowym
- 1Data wystawienia faktury
- 2Kolejny numer faktury, nadany w ramach jednej lub kilku serii, np. 7/09/2026
- 3Imię i nazwisko lub nazwa sprzedawcy oraz jego adres
- 4Imię i nazwisko lub nazwa nabywcy oraz jego adres
- 5Nazwa (rodzaj) towaru lub usługi
- 6Miara i ilość towaru albo zakres wykonanych usług
- 7Cena jednostkowa towaru lub usługi
- 8Kwota należności ogółem
- 9NIP nabywcy, jeśli go posiada, a przy fakturze w KSeF także NIP sprzedawcy
- 10Przy zwolnieniu przedmiotowym (art. 43): przepis ustawy, na podstawie którego sprzedaż jest zwolniona (nie dotyczy to m.in. usług finansowych i ubezpieczeniowych z art. 43 ust. 1 pkt 7 i 37-41)
Przykład: faktura bez VAT pracowni ceramiki zwolnionej podmiotowo
Faktura bez VAT
- Sprzedawca
- Pracownia Ceramiki Glinka Anna Wróbel, ul. Garncarska 4, 30-418 Kraków, NIP 6762345671 (przykład)
- Nabywca
- Kawiarnia Pod Lipą sp. z o.o., ul. Solna 12, 32-020 Wieliczka, NIP 6832017459 (przykład)
| Faktura bez VAT | Ilość | Cena jedn. | VAT | Wartość |
|---|---|---|---|---|
| Kubek ceramiczny 300 ml, szkliwiony ręcznie | 24 szt. | 45,00 zł | 0 % | 1080,00 zł |
| Talerz deserowy 20 cm | 12 szt. | 60,00 zł | 0 % | 720,00 zł |
| Nadruk logo kawiarni na naczyniach | 1 usł. | 180,00 zł | 0 % | 180,00 zł |
- Netto
- 1980,00 zł
- Razem
- 1980,00 zł
Zwolnienie z VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Kto wystawia fakturę bez VAT
Fakturę bez VAT wystawiają dwie grupy przedsiębiorców. Pierwsza to podatnicy zwolnieni podmiotowo, czyli ci, których sprzedaż nie przekroczyła limitu z art. 113 ustawy o VAT. Od 1 stycznia 2026 r. limit ten wynosi 240 000 zł (wcześniej 200 000 zł), a w pierwszym roku działalności liczy się go proporcjonalnie. Druga grupa to firmy, których usługi są zwolnione ze względu na ich rodzaj (art. 43 ustawy), bez względu na obroty.
Przy sprzedaży zwolnionej faktura nie jest obowiązkowa. Musisz ją jednak wystawić, jeśli nabywca zażąda jej w ciągu 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar, wykonano usługę albo otrzymano zapłatę.
Wzór faktury bez VAT: czym różni się od zwykłej faktury
| Element | Faktura VAT | Faktura bez VAT (art. 113) |
|---|---|---|
| Stawka VAT przy pozycjach | tak, np. 23% | nie |
| Kwota VAT i podsumowanie według stawek | tak | nie |
| Cena jednostkowa | netto | jedna cena, bez podziału na netto i brutto |
| Podstawa prawna zwolnienia | tylko przy pozycjach zwolnionych | niewymagana, ale często dopisywana |
| Tytuł dokumentu | Faktura | Faktura |
Dokument nazywa się po prostu faktura. Określenia takie jak faktura VAT czy rachunek nie są potrzebne. W generatorze wybierz zwolnienie z VAT dla Polski, a na fakturze pojawi się adnotacja o zwolnieniu.
Adnotacja o zwolnieniu z VAT na fakturze
Przy zwolnieniu podmiotowym rozporządzenie w sprawie wystawiania faktur (§ 3 pkt 3) nie wymaga wskazania podstawy prawnej. Wielu przedsiębiorców i tak ją dopisuje, bo nabywca od razu widzi, dlaczego na fakturze nie ma podatku.
Zwolnienie z VAT na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Jeśli korzystasz ze zwolnienia przedmiotowego z art. 43 ust. 1 ustawy, podstawa prawna jest co do zasady obowiązkowa. Wpisz wtedy dokładny punkt przepisu, który dotyczy Twojej usługi, a nie ogólne sformułowanie o zwolnieniu. Wyjątkiem są m.in. usługi finansowe i ubezpieczeniowe zwolnione na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 7 i 37-41, dla których rozporządzenie (§ 3 pkt 2) przewiduje uproszczoną fakturę bez tego elementu.
Faktura bez VAT a KSeF w 2026 roku
- Od 1 kwietnia 2026 r. faktury dla firm (B2B) wystawia się w KSeF, także przy zwolnieniu z VAT.
- Do 31 grudnia 2026 r. możesz wystawiać faktury papierowe lub PDF, jeśli wartość sprzedaży udokumentowanej fakturami w danym miesiącu nie przekracza 10 000 zł brutto. Fakturę, którą przekroczysz limit, oraz wszystkie kolejne wystawiasz już w KSeF, nawet jeśli w następnych miesiącach sprzedaż będzie niższa.
- Faktury dla konsumentów, czyli osób nieprowadzących działalności, nie muszą trafiać do KSeF.
- W fakturze ustrukturyzowanej podajesz NIP sprzedawcy i NIP nabywcy, jeśli nabywca go posiada.
Generator tworzy fakturę w formacie PDF, nie plik XML do KSeF. Sprawdza się więc przy sprzedaży dla konsumentów oraz przy sprzedaży dla firm do końca 2026 roku, dopóki w żadnym miesiącu nie przekroczysz limitu 10 000 zł brutto.
Najczęstsze błędy na fakturze bez VAT
- Wpisanie stawki 23% lub kwoty VAT przez podatnika zwolnionego oznacza obowiązek zapłaty wykazanego podatku (art. 108 ust. 1 ustawy o VAT), a nabywca i tak nie odliczy go.
- Brak podstawy prawnej przy usługach zwolnionych z art. 43 (poza m.in. usługami finansowymi i ubezpieczeniowymi) powoduje, że faktura nie zawiera obowiązkowego elementu.
- Pominięcie limitu 240 000 zł sprawia, że po jego przekroczeniu sprzedaż nadal jest wystawiana bez VAT, choć podatek już należy doliczać.
- Wysyłanie firmie faktury PDF po przekroczeniu 10 000 zł sprzedaży w miesiącu narusza obowiązek wystawienia faktury w KSeF.
- Luki w numeracji utrudniają wykazanie, że wszystkie faktury zostały ujęte w ewidencji.
Pytania i odpowiedzi
Czy faktura bez VAT to to samo co rachunek?
Nie. Podatnik zwolniony z VAT dokumentuje sprzedaż fakturą, a rachunek jest osobnym dokumentem, z którego korzystają głównie osoby spoza systemu VAT i bez obowiązku fakturowania.
Czy na fakturze bez VAT trzeba podać podstawę zwolnienia?
Przy zwolnieniu podmiotowym z art. 113 nie jest to wymagane, choć jest przydatne dla nabywcy. Przy zwolnieniu przedmiotowym z art. 43 wskazanie przepisu jest co do zasady obowiązkowe, poza m.in. usługami finansowymi i ubezpieczeniowymi z art. 43 ust. 1 pkt 7 i 37-41.
Czy nievatowiec musi wystawiać faktury w KSeF?
Tak, przy sprzedaży dla firm od 1 kwietnia 2026 r. Do końca 2026 r. obowiązuje ulga dla sprzedaży udokumentowanej fakturami do 10 000 zł brutto miesięcznie, ale po pierwszym przekroczeniu limitu wszystkie kolejne faktury wystawiasz już w KSeF. Faktury dla konsumentów mogą zostać poza KSeF.
Jaką stawkę wpisać w kolumnie VAT na fakturze bez VAT?
Przy zwolnieniu podmiotowym kolumny VAT można w ogóle nie pokazywać. Nie wpisuj stawki 0%, bo to stawka stosowana m.in. przy eksporcie i dostawach wewnątrzwspólnotowych, a nie oznaczenie zwolnienia.
Czy muszę wystawić fakturę bez VAT, jeśli klient o nią prosi?
Tak, jeśli klient zgłosi żądanie w ciągu 3 miesięcy od końca miesiąca, w którym wykonano sprzedaż lub otrzymano zapłatę. Bez żądania faktura przy sprzedaży zwolnionej nie jest obowiązkowa.
Inne wzory
- Faktura wzór 2026: szablon do pobrania i generator PDF
- Wzór faktury na ryczałcie
- Wzór faktury KSeF: przykład e-faktury i zasady na 2026 rok
- Działalność nierejestrowana: faktura, wzór i zasady na 2026 rok
- Rachunek wzór do pobrania i zasady wystawiania w 2026 roku
- Faktura online za darmo: wystaw i pobierz PDF w kilka minut
Źródła
- Stawki i limity VAT, Ministerstwo Finansów, podatki.gov.pl
- Zakres obowiązkowego KSeF, Ministerstwo Finansów, ksef.podatki.gov.pl
- Poniżej 10 000 zł, Ministerstwo Finansów, ksef.podatki.gov.pl
- JDG i MŚP, Ministerstwo Finansów, ksef.podatki.gov.pl
- Pytania i odpowiedzi KSeF 2.0, Ministerstwo Finansów, ksef.podatki.gov.pl
- Ustawa o podatku od towarów i usług (Dz.U. 2025 poz. 775), Sejm RP, Dziennik Ustaw
- Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wystawiania faktur (Dz.U. 2021 poz. 1979), Sejm RP, Dziennik Ustaw
- Rozporządzenie zmieniające rozporządzenie w sprawie wystawiania faktur (Dz.U. 2025 poz. 1742), Sejm RP, Dziennik Ustaw
- Zmiana rozporządzenia w sprawie wystawiania faktur (Dz.U. 2025 poz. 1742), Prawo.pl
- Informacja o podstawie zwolnienia nie zawsze na fakturze podatnika zwolnionego z VAT, Poradnik Przedsiębiorcy
- Sprzedaż zwolniona z VAT: obowiązek wystawienia faktury tylko na żądanie nabywcy, Infor.pl
- Podatnik zwolniony z VAT, który wystawia faktury, musi zapłacić podatek, Prawo.pl
Informacje mają charakter ogólny, a zasady zwolnienia z VAT zależą od rodzaju działalności i indywidualnej sytuacji podatnika.
